Wielowyznaniowe i tolerancyjne Wilno potrafiło skupiać mieszkańców niezależnie od języka, jakim się posługiwali i niezależnie od świątyni przez nich uczęszczanej. Co najważniejsze – tylko zyskało na tym. W ciągu stuleci kultury nawzajem się przenikały i uzupełniały, co stworzyło niepowtarzany koloryt tego miasta. Różnorodność stylów, konfesji i języków jest bogactwem stolicy Litwy, godne jest poznawania, aby jednocześnie docenić znaczenie Wilna w życiu wyznawców wiary katolickiej, prawosławnej, greko-katolickiej, judaistycznej, luterańskiej bądź religii ewangelicko reformowanej.
Ostra Brama
Jeden z ważniejszych symboli Wilna, który łączy podstawowe w tym mieście religie chrześcijańskie. Od zewnętrznej strony gotycką bramę zdobi fresk Chrystusa Zbawiciela Świata oraz nadbudowana XVI w. renesansowa attyka. Przede wszystkim jednakże słynie z kaplicy z obrazem św. Matki Boski Ostrobramskiej. Przed tym obrazem modlili się papież katolicki Jan Paweł II oraz patriarcha prawosławny Aleksy II.
Prawosławna cerkiew i klasztor św. Ducha
Istnieje od 1567 r., przebudowana zaś w XVII i następnie w XVIII w. Cerkiew jest ciekawym przejawem wpływu kultury zachodniej łacińskiej na wschodnią prawosławną. Jest w stylu barokowym z rokokową dekoracja wnętrz – jedyna tego typu świątynią prawosławna na Litwie. Znajdują się w niej relikwie trzech prawosławnych męczenników Jana, Eustachego i Antoniego.
Unicka cerkiew św. Trójcy i klasztor Bazylianów
Fundatorem świątyni, jako cerkwi prawosławnej, jest książę Konstanty Ostrogski w podziękowaniu za zwycięstwo pod Orszą w 1514 r. W 1608 r. przeszła do grekokatolickiego zakonu Bazylianów. Od połowy XIX w. należała do kościoła prawosławnego, a po II wojnie światowej znajdowała się w niej sala fabryczna. Obecnie ponownie opiekują się bracia Bazylianie.
Kościół św. Kazimierza i klasztor jezuitów
Wzniesiony na pocz. XVII w. przez jezuitów dla uczczenia świętego królewicza. Monumentalna budowla, wzorowana na rzymskim kościele IL Gesu, jest pięknym przykładem barokowej sztuki. W różnych okresach zamieniana na magazyny zboża, świątynie prawosławną i luterańską, a nawet na muzeum ateizmu.
Prawosławna cerkiew św. Mikołaja
Kolejna fundacja księcia Konstantego Ostrogskiego w 1514 r. W XVII-XIX w. należała do unitów będąc wówczas w stylu późnego baroku. W XIX w. jako cerkiew prawosławna otrzymała cechy rosyjsko-bizantyjskiego stylu z tradycyjnym drewnianym ikonostasem.
Kościół ewangelicko luterański
Pierwszą kirchę wzniesiono w 1555 r. z inicjatywy kanclerza WKL Mikołaja Radziwiłła Czarnego. Obecny kształt świątynia otrzymała po przebudowie w połowie XVII w. oraz rekonstrukcji w wieku XVIII. Znajduje się przy niedużym dziedzińcu, niby się ukrywając za domami niegdyś zamieszkałymi przez ewangelików przeważnie narodowości niemieckiej, o czym do dziś świadczy nazwa ulicy - Niemiecka.
Synagoga wileńska
Synagoga chóralna jest jedyną zachowaną ze 105 wileńskich synagog i domów modlitwy. Wzniesiona została w 1903 r. w stylu mauretańskim. Obecnie należy do nielicznej w Wilnie wspólnoty żydowskiej.
Kościół ewangelicko reformowany (kalwiński)
Wzniesiony w stylu klasycystycznym w latach 1830-1835. W fasadzie znajduje się portyk z sześcioma smukłymi kolumnami, a wnętrze zdobi cenny sufit kasetonowy z ornamentyką roślinną. W czasach sowieckich urządzono w nim kino, a pobliski cmentarz zamieniono na park miejski. Obecnie ponownie należy do wyznawców kalwinizmu.
Opracował Waldemar Szełkowski










